Το Ξυλόκαστρο Κορινθίας θα το βρεις κάπου στη μέση ανάμεσα στην Αθήνα και την Πάτρα, να βρέχεται από τον Κορινθιακό κόλπο και να περιστοιχίζεται από ορεινές ομορφιές. Αν και δεν χρειάζονται ιδιαίτερες συστάσεις, με δεδομένο ότι κατά καιρούς έχει απασχολήσει την παραθεριστική και τουριστική επικαιρότητα, θα λέγαμε ότι ο τόπος αποτελεί έναν από τους πιο όμορφους προορισμούς ή ενδιάμεσους σταθμούς για τους ταξιδιώτες, όχι μόνο των κοντινών αστικών κέντρων αλλά και άλλων, πιο μακρινών περιοχών της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Περιπατητές, κολυμβητές, βαρκάκια, επισκέπτες που πίνουν το καφεδάκι ή τρώνε τα πιο νόστιμα προϊόντα που έχει να προσφέρει ο τόπος είναι κάποιες από τις εικόνες που θα συναντήσεις κυρίως τις ηλιόλουστες ημέρες. Τι γίνεται όμως όταν ο δυνατός αέρας μάς επισκέπτεται; Τότε θα δεις τη θάλασσα να γεμίζει με πανιά. Όχι από καράβια προφανώς, αλλά από δεινούς αθλητές του νερού που σπεύδουν να αξιοποιήσουν υπέρ τους τη φορά του ανέμου, έχοντας ως παρέα τον αθλητικό εξοπλισμό τους και τα κύματα.

Το πανέμορφο πευκοδάσος, τα ταβερνάκια, ο καφές και τα γλυκά μας, η επιβλητική μαρίνα και άπειρες ακόμη επιλογές της μικρής μας πόλης είναι όσα κάνουν πολλούς να ψηφίζουν κάθε χρόνο «Ξυλόκαστρο» για τις καλοκαιρινές και χειμερινές τους διακοπές ή περιηγήσεις.

Είναι γεγονός ότι οι παραθαλάσσιες περιοχές δεν κατοικούνταν για πολλά, πολλά χρόνια. Η μεγαλύτερη ανθρώπινη στην περιοχή μας παρατηρούνταν στα Τρίκαλα, στην Καρυά, στο Σαραντάπηχο, το Γελίνι και σε άλλα χωριά του τόπου μας. Η ακτογραμμή ήταν τρόπον τινά επικίνδυνη, με δεδομένο ότι υπήρχαν τρομεροί πειρατές που λεηλατούσαν ό,τι έβρισκαν, ενώ αργότερα, η παρουσία των Τούρκων έκανε σχεδόν απαγορευτική τη διαμονή των κατοίκων στα πεδινά. Έτσι, το βουνό ήταν ένα πιο ασφαλές σημείο για να ζήσει κανείς.

Παράλληλα όμως, προκειμένου να είναι σίγουροι για την ασφάλειά τους, οι άνθρωποι είχαν πάρει κι άλλα μέτρα. Τα κάστρα και οι στρατώνες ήταν κάποια από τα στοιχεία εκείνα που συνέβαλλαν σημαντικά στην προστασία των κατοίκων από επιδρομές και λοιπές εχθροπραξίες. Ως εκ τούτου, στην περιοχή «Κατή τον Πεύκο» (στα σημερινά Μερτικέικα) υπήρχε ένας ξύλινος στρατώνας, το ξύλινο κάστρο δηλαδή.

Χρησιμοποιήθηκε για πολλά χρόνια ως παρατηρητήριο, επιτρέποντας την οπτική επαφή με τα υπόλοιπα κάστρα (όπως αυτό της Πελλήνης) αλλά και με το λιμάνι των Αριστοναυτών. Παράλληλα όμως, το κάστρο λειτουργούσε κι ως χώρος αποθήκευσης προϊόντων, όπως είναι το λάδι, που εμπορεύονταν οι ντόπιοι. 

Ο «Οξώκαμπος», όπως λεγόταν μέχρι τον 18^ο αιώνα ο τόπος, μετονομάστηκε σταδιακά σε «Ξυλόκαστρο». 

Μπορεί σήμερα το Ξυλόκαστρο να συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού, ωστόσο, παλαιότερα το τοπίο ήταν πολύ διαφορετικό. Κυριολεκτικά και μεταφορικά. Όλα ήταν αλλιώς, πέρα από τον Πευκιά, το πανέμορφο αυτό πευκοδάσος δίπλα στη θάλασσα που μέσα στην πορεία των χρόνων υποδέχθηκε έναν τεράστιο αριθμό επισκεπτών. Προσωπικότητες των τεχνών και των γραμμάτων, πολιτικοί, βασιλείς, επιχειρηματίες και άνθρωποι από όλο τον κόσμο περπάτησαν τα μονοπάτια του μοναδικού μας Πευκιά κι έγραψαν τη δική τους ιστορία στον τόπο. Όμως, ποια είναι η ιστορία πίσω από τον Πευκιά; Ποιος φύτεψε όλα αυτά τα πευκόδεντρα και γιατί θεωρούνται τόσο μοναδικά;

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Το σημερινό πευκοδάσος δίπλα στην παραλία δεν είναι παρά ένα λείψανο του δάσους που υπήρχε πριν από χρόνια, όταν ακόμη η ακτογραμμή κατοικείτο ακόμη από ελάχιστους ανθρώπους. Τότε, λοιπόν, τα πεύκα ξεχείλιζαν και έφθαναν εκεί, όπου σήμερα συναντάμε το χωριό «Μερτικέικα», στην περιοχή «Μαύρα». Σταδιακά όμως, όταν η τουρκοκρατία έλαβε τέλος και οι πειρατείες άρχισαν να φθίνουν, οι άνθρωποι ξεκίνησαν να κατεβαίνουν από τα ορεινά και να εγκαθίστανται στο Ξυλόκαστρο. Οι άνθρωποι πλήθαιναν και τα δέντρα αφανίζονταν, καθώς οι ντόπιοι έπαιρναν το ρετσίνι τους και καταπιάνονταν με την ξυλεία.  

Ως εκ θαύματος, λέγεται ότι μια μέρα πέρασαν από την περιοχή μας η βασίλισσα Αμαλία και ο Όθωνας, την περίοδο που έκαναν μια εκτενή περιοδεία στο βασίλειό τους. Η βασίλισσα που είδε τον αφανισμό των πεύκων λυπήθηκε πάρα πολύ και με εντολή του Όθωνα, μόλις επέστρεψαν στο βασίλειο, απαγορεύθηκε μια για πάντα το κόψιμο των πεύκων. Σήμερα, ο Πευκιάς αποτελεί προστατευόμενο δάσος και τα δέντρα του θεωρούνται εξαιρετικά ανθεκτικά, με δεδομένο ότι φυτρώνουν δίπλα στη θάλασσα και σε αμμώδες έδαφος. 

Το Ξυλόκαστρο αποτελεί την πιο μεγάλη κοινότητα του Δήμου Ξυλοκάστρου – Ευρωστίνης και συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού της περιοχής. Διαθέτει σχολεία, καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος και εμπορικής δραστηριότητας, ενώ παράλληλα έχει γήπεδα, ωδεία, φιλαρμονική, ΚΑΠΗ, Δημαρχείο και πολλές ακόμη υπηρεσίες που βρίσκονται στη διάθεση των δημοτών και των επισκεπτών.

Παράλληλα, υπάρχουν πολλά ξενοδοχεία και καταλύματα, εξαιρετικά σε ποιότητα που παρέχουν άριστες υπηρεσίες στους επισκέπτες που καταφθάνουν κάθε χρόνο από άλλα μέρη της Ελλάδας ή του εξωτερικού, για να απολαύσουν ξεκούραση και ξεγνοιασιά. Την ίδια στιγμή, οι πανέμορφες εκκλησίες που θα βρεις διάσπαρτες σε όλη την πόλη, οι γραφικές γειτονιές, η παλιά σιδηροδρομική γραμμή και πολλές ακόμη γωνιές, συνθέτουν ένα όμορφο σκηνικό σε ένα μέρος, που πραγματικά τα έχει όλα.

Πράσινος προορισμός για κολύμπι και διακοπές στη θάλασσα, ένας τόπος για καφέ, φαγητό κι επιστροφή στην πόλη ή ένα ορμητήριο για εκδρομές στα ορεινά; Όπως και να το ξέρεις, το Ξυλόκαστρο είναι καθένα ξεχωριστά και όλα μαζί από τα παραπάνω. Προσφέρεται για μια σύντομη επίσκεψη ή ως το μέρος στο οποίο μπορείς να περάσεις όλες σου τις διακοπές, χωρίς να βαρεθείς ποτέ!

Αθλητικές δραστηριότητες στο νερό ή στα γήπεδα, υπέροχο φαγητό, σινεμά για ταινίες κάτω από τα αστέρια, μοναδικά μέρη για θρησκευτική περιήγηση και θεατρικές βραδιές σε ένα πλούσιο πολιτιστικό καρνέ είναι μόνο κάποια από αυτά που σε περιμένουν σε έναν τόπο, του οποίου κάθε οδός, κάθε γωνία έχει και μια ιστορία.  

Ο Πευκιάς, η γραφική μαρίνα Ξυλοκάστρου, το Πάρκο κυκλοφοριακής αγωγής, μια βόλτα από την παραλία, μια ποδηλατάδα, το κολύμπι στις πεντακάθαρες θάλασσές μας και στους κρυφούς μας θησαυρούς, τα καταπληκτικά cocktails στα beach bars και τα ξέφρενα βράδια δεν σταματούν ποτέ να υποδέχονται νέους επισκέπτες. Οι δικές σου μνήμες, η δική σου ιστορία από το «πράσινο ακρογιάλι της πατρίδας», όπως το χαρακτήρισε στο ποίημά του ο Καρυωτάκης, γράφεται με λέξεις από κύμα, πεύκο και ξέφρενες βραδιές. Αφηγήσου την εμπειρία σου από το αγαπημένο μας Ξυλόκαστρο, όπως εσύ επιθυμείς!

*** Γράφει κι επιμελείται τα κείμενα για τον Δήμο Ξυλοκάστρου - Ευρωστίνης η Ιωάννα Δούρη, Comms & Marketing Manager

Αν το μάτι σου χάνεται στο αμέτρητο πράσινο, σε κρυστάλλινα νερά και άγρια άλογα, τότε μάλλον βρίσκεσαι ήδη στα Τρίκαλα Κορινθίας. Πρόκειται για έναν από τους πιο δημοφιλείς προορισμούς χειμερινών – αλλά και καλοκαιρινών – διακοπών και ημερήσιων αποδράσεων, που προτιμούν επισκέπτες από όλες τις γωνιές της Ελλάδας αλλά και του κόσμου για το φαγητό, τη φιλοξενία, τις πανέμορφες εικόνες και τις επιλογές σε δραστηριότητες που προσφέρει.

Στην ουσία τα Τρίκαλα αποτελούνται από τρία χωριά, τα Κάτω, τα Μεσαία και τα Άνω Τρίκαλα που απέχουν μόλις μερικά μέτρα το ένα από το άλλο. Σε καθεμιά από αυτούς τους οικισμούς, αφθονούν οι επιλογές σε ξενώνες και καταστήματα καφεστίασης σε ένα ειδυλλιακό τοπίο που σε κάνει να ξεχνάς ότι βρίσκεσαι μόλις 30 λεπτά μακριά από τη θάλασσα και 2 ώρες μακριά από την Αθήνα.

Όμως, το χωριό αυτό διαθέτει πολλά περισσότερα από έναν μαγευτικό τόπο φιλοξενίας. Είναι η γωνιά εκείνη όπου το βιβλίο της ιστορίας κατέγραψε θεμελιώδη κεφάλαια, με αμέτρητες σελίδες το καθένα. Κεφάλαια που μιλούν για αρχαία σπήλαια, θεούς και θαυματουργά βοτάνια αλλά και για ιστορίες που σχετίζονται με αριστοκράτες, βασιλείς και υπουργούς της νεότερης ιστορίας.

Τα Τρίκαλα είναι χτισμένα στις πλαγιές της Κυλλήνης, στο όρος Ζήρειας. Ξεκινούν στα 900 μέτρα, όπου βρίσκουμε τα Κάτω Τρίκαλα και εκτείνονται ως τα 1.100 μέτρα υψόμετρο, όπου συναντάμε την ορεινή κοινότητα (Άνω Τρίκαλα). Οι περισσότεροι μόνιμοι κάτοικοι του χωριού διαμένουν στο πεδινότερο διαμέρισμα, ενώ το συνολικό ανθρώπινο δυναμικό των Τρικάλων αποτελείται κυρίως από επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται κατά βάση στα πεδία φιλοξενίας, καφεστίασης και λιγότερο στον εμπορικό τομέα.

Στην περιοχή συναντάμε αρκετούς αγρότες που παράγουν σταφίδα, αχλάδια, κεράσια, μήλα, λάδι, σταφύλια και καρύδια. Το χωριό όμως διατηρεί ζωντανή και την κτηνοτροφία του, κυρίως στα Άνω Τρίκαλα. Μάλιστα, τους καλοκαιρινούς μήνες η ορεινότερη συνοικία διατηρεί μόνιμους κατοίκους που φροντίζουν τα ζώα τους, τα οποία τροφοδοτούν πολλά από τα εστιατόρια και τις ταβέρνες της περιοχής.

Είναι αποδεδειγμένο από τα κείμενα του Παυσανία και τα ευρήματα που έχουμε στη διάθεσή μας σήμερα ότι η ορεινή πλευρά του Δήμου Ξυλοκάστρου – Ευρωστίνης κατείχε ισχυρή παρουσία στην αρχαία Ελλάδα. Πέρα από τα παραδείγματα της αρχαίας Πελλήνης, του Πιτσά, του Δερβενίου και αρκετών άλλων χωριών, γνωρίζουμε ότι και τα Τρίκαλα έχουν αποτελέσει ένα πολύ σημαντικό «πέρασμα» για την πνευματική ζωή και την κοινωνική ανάπτυξη της αρχαίας και νεότερης Ελλάδας.

Ο περίφημος αρχαίος περιηγητής, στο βιβλίο του «Αχαϊκά» κάνει αναφορά στο «Μύσαιον», το ιερό της θεάς Δήμητρας, που βρίσκεται σε απόσταση εξήντα περίπου σταδίων από την Πελλήνη και διαθέτει άλσος και άφθονα νερά. Στην περιοχή υπήρχε επίσης το ιερό του Ασκληπιού, με το όνομα «Κύρος» όπου οι άνθρωποι προσεύχονται, με σκοπό να γιατρευτούν από τον θεό. Το Ασκληπιείο αυτό (το νοσοκομείο της εποχής δηλαδή) ήταν από τα μεγαλύτερα της αρχαίας Ελλάδας. Δεν αποκλείεται μάλιστα το άγαλμα του Ασκληπιού που απεικονιζόταν στα νομίσματα των Πελληνίων να ήταν το ίδιο με αυτό που βρισκόταν στο ιερό «Κύρος».

Κι ενώ οι μύθοι μπορεί να διαθέτουν μια συμβολική διάσταση, δεν παύουν όμως να περιγράφουν στοιχεία από τις συνήθειες και την πολιτιστική ταυτότητα των ανθρώπων της εποχής στην οποία αναφέρονται. Μπορούμε λοιπόν να είμαστε σίγουροι ότι η περιοχή είχε ισχυρή θέση στη θρησκευτική ζωή των αρχαίων Ελλήνων, ειδικά αν αναλογιστούμε ότι λίγο μετά την άνω συνοικία, στο όρος Ζήρειας βρίσκουμε το σπήλαιο του Ερμή, στο οποίο σύμφωνα με τον μύθο, γεννήθηκε ο φτερωτός θεός.

Η περιοχή του Ξυλοκάστρου – Ευρωστίνης ήταν τελείως διαφορετική στο παρελθόν από αυτό που γνωρίζουμε σήμερα. Το κέντρο όλου του Δήμου ήταν τα Τρίκαλα και μάλιστα, τη μεγαλύτερη ανάπτυξη κατείχε η άνω συνοικία. Επιβλητικοί πύργοι με σιδερένιες πόρτες, αρχοντικά κτίσματα και συνεχείς επισκέψεις από «celebrities» της εποχής είναι μόνο κάποια στοιχεία της τότε πραγματικότητας.

Εκεί διέμενε η οικογένεια Νοταρά, μια αρχοντική φατρία, με καταγωγή από την Κωνσταντινούπολη. Πρόκειται για τους προύχοντες της ευρύτερης περιοχής, που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην επανάσταση του 1821, ενώ υποστηρίζεται ότι σε μεγάλο βαθμό κράτησαν μακριά τους Τούρκους. Από την οικογένειά τους προέρχονται οι άγιοι της περιοχής, Μακάριος και Γεράσιμος Νοταράς αλλά και μετέπειτα σημαντικές προσωπικότητες της πολιτικής και στρατιωτικής σκηνής.

Πέρα από τους Νοταραίους, στο χωριό διέμεναν κι άλλες επιφανείς οικογένειες όπως η οικογένεια Δασίου, Πετρουτσόπουλου, Παστρικουλού, Κυρνικολού κ.ά..

Δεν θα ήταν υπερβολή αν λέγαμε ότι τα Τρίκαλα συνέβαλαν σημαντικά στη διαμόρφωση της έννοιας του τουρισμού στην Ελλάδα. Ήδη από τη δεκαετία του 1920 τα Τρίκαλα σημείωναν μεγάλη ανάπτυξη τόσο λόγου του μαγευτικού τους τοπίου, όσο και εξαιτίας του κλίματός του που φέρεται να είχε ιαματικές ιδιότητες στους πάσχοντες από φυματίωση.

Αν και οι επισκέπτες των Τρικάλων προτιμούσαν την περιοχή κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, μεγάλη επισκεψιμότητα σημειωνόταν και τον χειμώνα. Μάλιστα, σύμφωνα με προφορικές αναφορές, η αριστοκρατία της εποχής μίσθωνε τους ντόπιους οι οποίοι γνώριζαν τα μονοπάτια του βουνού, με σκοπό να μεταφέρουν τον εξοπλισμό του σκι στην κορυφή κι έτσι οι πρώτοι να αθληθούν.

Αρχικά δεν υπήρχαν ξενοδοχεία κι έτσι οι φιλοξενούμενοι έμεναν σε ενοικιαζόμενα δωμάτια. Αργότερα όμως, όταν δημιουργήθηκε ο κεντρικός δρόμος Ξυλοκάστρου – Τρικάλων και παράλληλα χτίστηκαν τα ξενοδοχεία «Θεοξένια» και «Πηγή Ταρλαμπά» το 1934, τα Τρίκαλα γνώρισαν ακόμη μεγαλύτερη άνθιση. Ενδεικτικά αρκεί να αναφέρουμε ότι στα Τρίκαλα παραθέριζαν οι Άγγελος Σικελιανός με την σύζυγό του Εύα Πάλμερ, ο αντιβασιλέας της Αιγύπτου Φαρούκ, ο μεγάλος φιλόλογος Μ. Τριανταφυλλίδης και πολλές ακόμη εξέχουσες προσωπικότητες.

Βόλτα στη λίμνη Δασίου, αδρεναλίνη που εκτοξεύεται πάνω στα ATV & buggies ή σκι στο πιο cozy χιονοδρομικό κέντρο; Το χιόνι είναι ένας από τους καλύτερους φίλους των χειμερινών επισκεπτών κι αυτό είναι κάτι που τόσο οι δημοτικές αρχές, όσο και οι επιχειρηματίες της περιοχής έχουν λάβει σοβαρά υπ’ όψιν τους. Η περιοχή διαθέτει επίσης ένα δίκτυο μονοπατιών, όπως της Φλαμπουρίτσας και του Βαρνεβού, που έχουν σηματοδοτηθεί από τους ίδιους τους κατοίκους και για τα οποία διατίθενται πληροφορίες σε πολλούς ξενώνες.

Παράλληλα, έχει κανείς την ευκαιρία να επισκεφθεί τη φάρμα πολύ κοντά στα Κάτω Τρίκαλα, η οποία ανήκει σε ιδιώτη και βρίσκεται στο διπλανό χωριό, το Ρέθι. Είναι κατασκευασμένη έτσι ώστε τα ζώα που φιλοξενούνται σε αυτή να βρίσκονται στο φυσικό τους τοπίο και διαθέτει άλογα, κότες, γαϊδουράκια και πολλά ακόμη ζώα.

Επ... Πού πας; Ξέχασες να επισκεφθείς την πιο σημαντική και πρόσφατη ανακάλυψή μας! Τον καταρράκτη. Πρόκειται για έναν φυσικό καταρράκτη που θα βρεις εδώ και αποτελεί ένα διαμάντι μες στη φύση, μια υδάτινη όαση στον πράσινο ωκεανό των Τρικάλων. Δεν μας πιστεύεις; Πήγαινε μια βόλτα και θα μας θυμηθείς!

*** Είναι σχετικά εύκολο να φθάσεις εκεί, αλλά θα χρειαστείς σταθερά παπούτσια!

Δεν πρέπει να παραλειφθεί η περατζάδα από τα ξενοδοχεία «πηγή Ταρλαμπά» και «Θεοξένια» που αναφέρονται παραπάνω και αποτελούν ζωντανή ιστορία του τουρισμού αλλά και η επίσκεψη στο παμπάλαιο μοναστήρι του Αγίου Βλασίου που βρίσκεται στην άνω συνοικία. Η εκκλησία χτίστηκε εκεί, καθώς σε κάποια σπηλιά εκεί κοντά βρέθηκε η εικόνα του Αγίου, σύμφωνα με την παράδοση. Μάλιστα, το μοναστήρι διαθέτει μοναχές, οι οποίες φροντίζουν τον ναό και είναι εξαιρετικά φιλόξενες.

Από την άλλη, η κοιλάδα της Φλαμπουρίτσας είναι ένας από τους πιο must προορισμούς. Είναι ενταγμένη από το 2000 στο δίκτυο Natura και χωρίζει το βουνό στη Μεγάλη και τη Μικρή Ζήρεια, ενώ χωρίζεται από τον ποταμό Σύθα, ο οποίος εκβάλλει στο Ξυλόκαστρο. Αν βρεθείς στα 1.800 μέτρα, το τοπίο που θα αντικρίσεις, είναι καλύτερο κι από φωτογραφίες των καρτ ποστάλ.

Τέλος, το σπήλαιο του Ερμή είναι ένα φυσικό μνημείο που σε μεγάλο βαθμό είναι ανεξερεύνητο και βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής από τα Άνω Τρίκαλα.

*Γράφει και επιμελείται τα κείμενα η Ιωάννα Δούρη, Comms & Marketing Manager/ Φωτογραφίες: Κων/νος Αρβανιτάκης, Μαρία Γιάννου, Ιωάννα Δούρη

Προτείνεται για κάθε γούστο, κάθε ηλικία και κάθε εποχή του χρόνου.

Λίγο πιο πάνω από το Δερβένι και σε υψόμετρο 700 μέτρων, θα βρεις την Εβροστίνα ή αλλιώς, όπως την ξέρουν οι περισσότεροι, τη Ζάχολη. Ένας τόπος καταπράσινος, σχεδόν βγαλμένος από παραμύθι, με ναούς ιστορικούς, γωνιές instagramικές, μεγάλη επισκεψιμότητα και μοναδικό φαγητό είναι μόνο μερικά από όσα η Εβροστίνα έχει να επιδείξει.

Έχει χαρακτηριστεί ως ένα από τα πιο όμορφα φυσικά τοπία της Ελλάδας και προτείνεται για κάθε γούστο, κάθε ηλικία και κάθε εποχή του χρόνου.

Πάμε να δούμε τις επιλογές που έχεις ως επισκέπτης, αναλυτικότερα;

Όπως για πολλά ακόμη μέρη του τόπου μας, έτσι κι εδώ, δεν μπορούμε να είμαστε απόλυτα βέβαιοι για την προέλευση του ονόματος της Ζάχολης. Έχουμε όμως κάποιες εκδοχές κατά νου. 

Σύμφωνα με ιστορικές πηγές, ο πρώτος οικιστής της ήταν ο Ζάχος, τσοπάνος στο επάγγελμα. Αυτός εγκαταστάθηκε στο χωριό μετά την άλωση της Πόλης, περίπου το 1540, ημερομηνία που συμπίπτει με την ονομασία «Ζάχολη», η οποία συναντάται για πρώτη φορά στα αρχεία της ιστορικής μονής του Προφήτη Ηλία.

Υπάρχει όμως και μια δεύτερη εκδοχή σε σχέση με την ονομασία του τόπου, η οποία ξεκινά πολλούς αιώνες πριν και που μάλλον είναι η επικρατέστερη. Αυτή θέλει τη Ζάχολη να σχετίζεται με την ομηρική λέξη «διάχολη» που σημαίνει «στενωπή διάβασις μέσω πρασίνου».  

Είναι γνωστό ότι παλαιότερα, τόσο στον ελλαδικό χώρο όσο και αλλού, όπου η πειρατεία ήταν ένα μεγάλο «βάσανο» για τις παραθαλάσσιες περιοχές, οι άνθρωποι προτιμούσαν να κατοικούν σε υψώματα, πλαγιές και άλλα μέρη ώστε να είναι δύσκολη η πρόσβαση των ληστών.

Από τη θέση στην οποία βρίσκεται, λοιπόν, η Ζάχολη παρείχε πάντοτε μια φυσική προστασία στους κατοίκους της. Πιο συγκεκριμένα, η τοποθεσία μοιάζει με πέταλο, ενώ παράλληλα διαθέτει μοναδική θέα στον Κορινθιακό κόλπο και άρα, έδινε ορατότητα στους κατοίκους για πειρατές που μπορεί να πλησίαζαν.

Παράλληλα όμως, η περιοχή διακρίνεται για την πλούσια βλάστηση, την πανίδα της και τα άφθονα νερά της. Ο ιστοριογράφος Παυσανίας, κάνει σαφή αναφορά στο χωριό, λέγοντας ότι εκεί υπήρχαν αγριογούρουνα, ελάφια και άλλα ζώα που προσφέρονταν για κυνήγι. Μάλιστα, στον τόπο υπήρχε ναός της Αγροτέρας Αρτέμιδος, της θεάς του κυνηγιού, όπου θυσίαζαν τα θηράματά τους οι πιστοί.

Η Ζάχολη έχει μεγάλη προσφορά στον αγώνα του έθνους κατά την επανάσταση του 1821. Μάλιστα, ανέδειξε δύο σπουδαίους οπλαρχηγούς, τον Παναγιωτάκη Γεραρή, το σπίτι του οποίου στέκει ακόμη στο χωριό (αλλά δεν είναι επισκέψιμο) και τον Χρήστο Ζίνη ή «Ζαχολίτη».

Σημαντικά κέντρα αναφοράς της επανάστασης είναι οι ναοί και τα ξωκκλήσια του χωριού, για τα οποία θα γίνει ξεχωριστή μνεία παρακάτω. Πάντως, ας πούμε εδώ ότι στον Άγιο Γεώργιο της Ζάχολης πραγματοποιήθηκε δύο φορές πολεμικό συμβούλιο υπό την προεδρία του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη.

Η Ζάχολη υπήρξε η πρωτεύουσα του τέως Δήμου Ευρωστίνης και σημαντικό κέντρο της δυτικής Κορινθίας. Στην περίοδο βασιλείας του Όθωνα μάλιστα, το μέρος διέθετε τεράστια ανάπτυξη (αρκεί να πούμε ότι οι μόνιμοι κάτοικοι έφθαναν τους 4.000 – 5.000). Μιλάμε δηλαδή για μια κανονική πόλη, η οποία είχε Ειρηνοδικείο, Σχολαρχείο, Δημοτικό Σχολείο, Βιοτεχνικά εργαστήρια, ακμάζοντα καταστήματα και πολλούς μυλωνάδες!

Οι κάτοικοι καλλιεργούσαν μεταξοσκώληκες, φασόλια, σιτάρι, μούρα, κεράσια, λωτούς, μήλα, δαμάσκηνα, αχλάδια κ.ά.

Η Ζάχολη διαθέτει σημαντικά αξιοθέατα θρησκευτικής σημασίας. Πέρα από την αξία τους για όσα αντιπροσωπεύουν όμως, πρόκειται για ναούς εξαιρετικής ομορφιάς, για εκκλησίες που κόβουν την ανάσα. Ας δούμε με τη σειρά κάποιες από αυτές:

- Εκκλησία Αγίου Γεωργίου: Πρόκειται για ναό βυζαντινού ρυθμού που συμβολίζει το πείσμα των Ελλήνων να υπερασπιστούν τα ιδανικά τους και να υψώσουν ανάστημα ακόμα και στους πιο δύσκολους καιρούς. Χτίστηκε το 1811, σε μόλις 39 ημέρες από τους ίδιους τους κατοίκους του χωριού και αποτελεί ένα αρχιτεκτονικό θαύμα. Διαθέτει 17 τρούλους και είναι τρισυπόστατος. Οι Έλληνες είχαν ζητήσει από τον Κιαμήλ Μπέη να χτίσουν μια εκκλησία που να εξυπηρετεί τις θρησκευτικές τους ανάγκες και ο άρχοντας αυτός τούς έδωσε χρονικό περιθώριο μόνο 40 ημερών. Αν το ξεπερνούσαν, η εκκλησία θα γινόταν τζαμί. Μάθε περισσότερα εδώ.

- Παναγία Καταφυγιώτισσα: Οι νέες γενιές δεν έχουν βιώσει πόλεμο στην Ελλάδα. Κι ευτυχώς. Όμως, σκεφτείτε την εποχή της Τουρκοκρατίας πώς πρέπει να ζούσαν οι άνθρωποι, κυνηγημένοι από τους κατακτητές, μέσα σε σπηλιές για να επιβιώσουν. Ένα παράδειγμα αυτού του ψυχολογικού και πρακτικού εγκλεισμού είναι και η Παναγία των Καταφυγίων, το μοναστήρι που είναι λαξευμένο σε έναν πελώριο βράχο, ύψους 30 μέτρων και χρησίμευσε ως καταφύγιο για τους πιστούς και τους κλέφτες στην εποχή των μεγάλων κατατρεγμών. Σήμερα, με πρωτοβουλία του Χρ. Διαμαντίδη, ο ναός διαθέτει επιπλέον μια πανέμορφη αυλή, στην οποία βρίσκουμε μικρές «φάτνες» με εικόνες και ολόσωμες μορφές αγίων. Διάβασε περισσότερα εδώ.

Πρόκειται ίσως για το πιο διάσημο σημείο του χωριού. Δικαίως, θα έλεγε κανείς. Το σημείο έχει πάρει το όνομά του από την παρουσία πολλών μύλων στο σημείο, κάτι που δικαιολογείται από την αφθονία του νερού.

Μικροί καταρράκτες, δρομάκια που οδηγούν σε διάφορα σημεία του χωριού, δρύινα γεφύρια και σηματοδοτημένα μονοπάτια είναι μόνο μερικά από όσα θα βρεις στο παραμυθένιο μέρος. Η μεγάλη attraction είναι οι χήνες, τις οποίες θα βρεις στο σπιτάκι τους και στη λίμνη να απολαμβάνουν το πράσινο, το νερό και τα ψωμάκια που τους ταΐζουν οι επισκέπτες.

Το Ρέμα των Μύλων δεν αδειάζει ποτέ. Χειμώνα και καλοκαίρι αποτελεί σημείο προορισμού όσων επιθυμούν να επισκεφθούν ένα μοναδικό τοπίο και να ξαποστάσουν στα όμορφα παγκάκια.

Η Ζάχολη αγαπιέται και αγαπά. Γιατί προσφέρει άψογη εξυπηρέτηση στον τομέα της καφεστίασης και της φιλοξενίας. Διαθέτει ξενώνα και καταστήματα με μαγειρευτό φαγητό και ψητές λιχουδιές. Όλα αυτά, θα τα βρεις σε απόσταση αναπνοής το ένα από το άλλο, σε έναν δρόμο που σε καλεί να σβήσεις την πείνα και τη δίψα σου, μέσα σε ένα ημιορεινό σκηνικό, μαγευτικής ομορφιάς. Φυσικά, δεν μπορείς να παραβλέψεις και τις γλυκές, παραδοσιακές λιχουδιές που θα σε κάνουν να γλείφεις τα δάχτυλά σου!

Για το τέλος, αφήνουμε τα περιβόλια που γεμίζουν με παπαρούνες την άνοιξη και συνθέτουν ένα φυσικό, πολύχρωμο σκηνικό, αλλά και τις ιδιαίτερες γωνιές, όπως είναι η σκάλα στην πίσω πλευρά της εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου, τα μπλε εκκλησάκια της Παναγίας των Καταφυγίων, τα δέντρα που γεμίζουν καρπούς σε διαφορετικές περιόδους του έτους και πολλά, πολλά ακόμη.

Στην Εβροστίνα οι νεράιδες περιμένουν να σε γνωρίσουν και οι γευστικοί σου κάλυκες να γεμίσουν με νέες εμπειρίες. Ανακάλυψέ τα όλα στη Ζάχολη!

*Γράφει η Ιωάννα Δούρη, Comms & Marketing Manager